De vlucht van de verbeelding - O Icarus.
“O Caledonia - Elspeth Barker” ****
Als de zestienjarige Janet vermoord wordt aangetroffen, in de zwartkanten jurk van haar moeder, is haar familie vooral opgelucht. Janet was een dwarsligger. Ze heeft het zelf gezocht.
Zij wassen hun handen in onschuld.
Hoe is het zo ver kunnen komen?
Een kind dat niet past in de verwachtingen van haar omgeving.
Een kind dat niet begrepen wordt. Noch in haar eigenheid, noch in onhandige verlangen naar liefde, noch in de eenzaamheid waarin ze zich terugtrekt, noch in hoe ze die bevolkt met een wereld waar ze onvoorwaardelijk kan van houden. De natuur. Dieren. De literatuur.
En haar wat excentrieke tante, ook een verstotene.
Die wereld waarin ze overleeft, waar ze méér in leeft want zichzelf kan zijn dan in de echte waar ze zich niet aan kan noch wil aanpassen, is vol romantiek, groots verlangen, puurheid, zonder wreedheid of verderf.
Aan de echte wereld lijdt ze, en soms lijdt ze aan zichzelf als ze zich betrapt op de eigen gebreken.
Ze vormt zichzelf, met verbeelding en wilskracht.
Een dweper in de ogen van de buitenwereld. Gestoord.
En hoe meer ze elkaar afwijzen, buitenwereld en Janet, hoe extremer haar streven wordt naar zowel alleen gelaten worden als ooit op een dag groots te beminnen en bemind te worden.
Een roman vol romantiek en duisternis, literaire ‘pathos’ (wat niet neerbuigend is bedoeld, maar verwijst naar de oude dichters met hun lyrische wat gezwollen beeldtaal) afgewisseld met vlijmscherpe observaties en, zeker bij de jonge Janet niet zonder humor en geestige spitsvondigheid.
Een boek om bij te reflecteren. Wat is authenticiteit? Hoe ver wil je gaan om die te beschermen? Hoe trouw ben je aan jezelf?
Voor mij ook een boek als een ontzettend vergrootglas waaronder ik naar mezelf kijk.
De concrete details weggelaten, zie ik wie ik was, en hoe het met mij had kunnen aflopen, als ik geen evenwicht had gevonden tussen droomvlucht en werkelijkheid. Als ‘O Caledonia’ de donkere achterkant is van de maan, is mijn ‘Boven en onder hemel’ de lichtzijde.
En daarom is Janet een vrouw, een meisje nog, naar mijn hart, voel ik bewondering, mededogen en mede-leven, con passion, zou Anaïs Nin het noemen.
Een boek dat je beweegt, het grijpt aan en binnenin brengt het iets in beweging.
Synopsis
Een gevoelig Schots meisje groeit in de jaren vijftig op in een omgeving die haar niet begrijpt.