Converseren met de klassieken: een pleidooi van Mary Beard voor historisch denken
Mary Beard, een van de bekendste hedendaagse kenners van de klassieke oudheid en intussen emerita van de Universiteit van Cambridge, vraagt zich in haar jongste boek We moeten het over de klassieken hebben (2026) af waarom de Griekse en Romeinse oudheid vandaag nog relevant is en waarom we ons überhaupt met het verre verleden zouden bezighouden.
Kennis van de oudheid vertelt ons niet hoe we moeten leven. Het helpt ons wel betere vragen te stellen over de wereld waarin we leven.
Beard waarschuwt tegen zowel verheerlijking als veroordeling van de oudheid. We moeten historische personen en samenlevingen proberen te begrijpen in hun eigen context, zonder ze direct langs moderne maatstaven te leggen.
In dit boek richt Mary Beard zich vaak op gewone mensen. Die aanpak sluit aan bij haar eerdere boeken, waarin ze steeds probeert het dagelijkse leven in de oudheid zichtbaar te maken. (In eerdere leestips besprak ik haar eveneens zeer lezenswaardige boeken Pompeii. Het dagelijks leven in een Romeinse stad (2008) en SPQR: een geschiedenis van het Romeinse rijk (2015).)
We moeten het over de klassieken hebben is in de eerste plaats een pleidooi voor historisch denken. Daarnaast is het ook een autobiografisch boek. De inmiddels 71-jarige Mary Beard vertelt hoe ze als jong meisje in het British Museum van een curator even een Oudegyptisch brood mocht aanraken. Met die historische sensatie en alledaagsheid is het volgens haar allemaal in gang gezet.
Mary Beard is en blijft een vurige pleitbezorger van de klassieken én van de geesteswetenschappen in het algemeen. Beide domeinen zitten in een crisis, dus de echte vraag is hoe je een traditie die lang sociaal exclusief en conservatief-reactionair was, kunt omvormen tot iets inclusiefs en eigentijds. Precies dat is Beards ambitie in dit boek. En daarin is ze magna cum laude geslaagd!
