Charlotte Rampling, 'grande dame' van de cinema
Charlotte Rampling. Qui je suis (2015), geschreven door Christophe Bataille in samenwerking met Charlotte Rampling, is geen klassieke autobiografie maar een poëtisch en fragmentarisch zelfportret.
Het boek is kort en opgebouwd uit losse fragmenten: herinneringen, beelden, gedachten en dialogen. Die vorm weerspiegelt meteen het centrale thema: identiteit is niet stabiel of volledig kenbaar, maar gefragmenteerd en veranderlijk.
De titel zelf, Qui je suis, verwijst naar een zoektocht. Het "ik" verschijnt nooit als een afgerond geheel, maar als iets dat voortdurend verschuift. Rampling wordt zo voorgesteld als een figuur die zich tegelijk toont en onttrekt: ze geeft zich bloot, maar nooit volledig.
Een belangrijk motief is dat Rampling fundamenteel ongrijpbaar blijft. Dit sluit aan bij het publieke imago van de inmiddels 80-jarige perfect tweetalige Brits-Franse karakteractrice. Zij fascineert zonder zich volledig prijs te geven. (Dat is ook weer het geval in de recente film Father Mother Sister Brother (2025) van Jim Jarmusch, waar ze in deel twee van dat filmdrieluik schittert als moeder die eens per jaar haar twee dochters samen op de thee uitnodigt.)
Een ander thema van het boek is de dood van haar zus, een gebeurtenis die haar leven diep heeft getekend. Dit trauma keert terug als een onderliggende pijn en als motor van haar zoektocht naar betekenis.
Charlotte Rampling. Qui je suis is een dromerig boek dat eerder suggereert dan verklaart. Het biedt geen antwoorden op de vraag "wie ben ik?", maar toont juist hoe complex en ongrijpbaar die vraag is.
Dit poëtische boek heeft mij kunnen bekoren. Het is eerder associatief dan logisch opgebouwd, wat het lezen soms veeleisend maakt maar ook rijk. Veel blijft impliciet. Stiltes en witruimtes zijn even belangrijk als woorden.
(Voor wie nieuwsgierig is naar films met Charlotte Rampling zullen The Sense of an Ending (2017), 45 Years (2015), Swimming Pool (2003), Sous le sable (2000) en Great Expectations (1999) zeker de moeite van het bekijken waard zijn. Charlotte Rampling houdt van 'cinéma d'auteur met weerhaakjes' en is dol op reizen in het hoofd van complexe vrouwen.)
